وسواس تمیزی- سایت روانشناسی دکتر کامیار سنایی

وسواس تمیزی

Author : The psychological website of Dr. Kamyar Sanaie

وسواس تمیزی: چه زمان شخصی وسواس تمیزی و نظافت دارد؟ نظافت در چه زمانی بیش از اندازه است؟

اینکه یک انسان، فردی باشد که دوست دارد چیزهای مختلف را تمیز و پاکیزه نگه دارد، یک ویژگی مثبت تلقی می­‌گردد. وقتی همه چیز تمیز و مرتب است و در حالتی آراسته قرار دارد، شما واقعا احساس بهتری دارید. زمانی که موعد تمیز کردن یک خانه، انبار، اتومبیل، دفتر و یا هرجای دیگری فرا می­‌رسد، شما متوجه خواهید شد که افراد مرتب و پاکیزه تمایل به احساس استرس و آشفتگی کمتری در خود دارند. اما چه زمانی لذت نظافت به وسواس تمیزی و نظافت تبدیل می‌شود؟

انجام نظافت در چه زمانی بیش از اندازه می‌­شود؟ معیار وسواس نظافت چیست؟

در هنگام موعد تمیز کردن، نظافت در چه زمانی بیش از حد در نظر گرفته می‌شود؟ در چه زمانی شما از یک فرد مرتب و پاکیزه­ ی معمولی به یک فرد دارای وسواس نظافت تبدیل می‌­­گردید؟ در چه زمانی نظافت به حد افراطی می‌­رسد و باعث بروز مشکلات برای شما یا عزیزان شما می‌شود؟

پاسخ به این سوالات متفاوت خواهد بود، اما اساساً اگر نظافت باعث برخی از انواع پیامدها یا عواقب منفی برای خودتان و یا عزیزانتان شده باشد، ممکن است گویای نزدیک شدن شما به مرز وسواس تمیزی اجباری یا وسواس نظافت باشد.

برای مثال، «مریم» دوست دارد که خانه­ی تمیز و منظمی داشته باشد. از وقتی که او بچه بود، در هنگامی که محیط پیرامونش کاملا تمیز و مرتب بود، احساس اطمینان و کنترل می‌کرد. شما به خانه­ی مریم پا می­‌گذارید و می­‌بینید که همه چیز سر جایش است و حتی در گوشه و کناری هیچ مشکلی وجود ندارد. آیا در چنین وضعی ایرادی وجود دارد؟ به هیچ وجه. داشتن خانه­ای تمیز کاری بسیار خوب و قابل احترام است.

پس چه زمانی عشق مریم به یک خانه تمیز بسیار زیاد می‌شود و تبدیل به وسواس تمیزی خانه می‌شود؟ چه زمانی نظافت او بیش از حد ممکن می‌­شود؟ بیایید نگاهی به آداب و رسوم نظافتی روزمره­ی مریم بیندازیم. بعد از بیدار شدن، او فوراً شروع به تمیز کردن اتاقش می­‌کند. او یک پُرزگیر برداشته و بر روی سراسر کف اتاق خوابش می­کشد تا در صورتی که تار مویی بر زمین افتاده باشد، آنرا بردارد.

سپس یک تکه رخت چرک برداشته و در دست گرفته و بر روی زمین زانو زده و کف خانه‌اش را از وجود هر گونه ذرات یا خرده‌های نانی را که ممکن است افتاده باشد پاک می­­‌نماید. سپس می­‌رود و توالت را پاک کرده و تمامی دستگیره­های خانه را برق می­اندازد. برای اینکه دندان‌هایش را مسواک بزند، در وان حمام خم شده و آن‌ها را در آنجا مسواک می‌زند، زیرا او نمی­‌خواهد که روشویی را طبق یکی از عادات همیشگی خود دوباره کاملا خشک نماید.

او به سر کار رفته، به خانه برگشته و شروع به نظافت بیشتر می­‌کند. او پرده‌های کرکره­ای را با دست‌هایش دستمال می­‌کشد، یکی یکی. سپس او برای چند ساعت به نظافت و گردگیری ادامه می‌دهد. بعد از آن، او احساس می‌کند که می‌تواند استراحت کرده و غذا بخورد. او بیش از حد خسته است، اما با این حال هر روز این کارها را انجام می‌دهد و در روزهای بعد با پشت‌کار بیشتری به نظافت می‌پردازد.

برای برخی از افراد، چندین ساعت نظافت روزانه ممکن است مشکلی ایجاد نکند، اما مریم به دلیل داشتن یک روز کاری پر مشغله و پر تنش، فشار زیادی را تحمل کرده است. او لزوماً نمی‌خواهد وقتی به خانه می‌رسد شروع به نظافت نماید، اما با این حال قادر نیست تا زمانی که این کار را نکرده به استراحت بپردازد. او همچنین از همسر خود می­‌خواهد تا دقیقاً همان طور که او می‌خواهد عمل کند و کارهایی را انجام دهد که همسرش به طور معمول انجام نمی‌دهد، مثل خشک کردن روشویی پس از هر باری که مورد استفاده قرار می‌گیرد یا نظافت کف اتاق با یک تکه پارچه­ ی کهنه با دست به جای استفاده از جاروی گردگیری. همسر او کم‌کم احساس تحت کنترل بودن می‌کند و دچار دلخوری می‌­گردد.

آیا وسواس تمیزی در نظافت منزل شما باعث ایجاد مشکلاتی برای شما یا دیگران می‌شود؟

انجام نظافت در چه زمانی بیش از اندازه می­‌شود؟ زمانی که نظافت شروع به ایجاد مشکلاتی برای فرد تمیزکننده و یا اعضای خانواده‌­ی او کند. برای مریم، سلامتی او شروع به لطمه دیدن می‌کند، به همان نسبتی که هر روز از نظر جسمی خسته و فرسوده‌­تر می‌شود. هم چنین همسر او کم‌کم احساس دلخوری و رنجش کرده و احساس مورد کنترل قرار گرفتن می‌کند.

از ۵ نفر از اطرافیان خود بپرسید آنها چه مقدار برای نظافت خانه خود وقت و انرژی می‌گذارند. اگر بیش از دو برابر میانگین آنها برای تمیزی خانه وقت و انرژی می‌گذارید و تمیزی شما باعث اذیت و آزار اطافیان شما می شود بهتر است نشانه های خود را با یک متخصص در میان بگذارید.

کسانی که مبتلا به اختلال وسواسی اجباری (OCD) مبتلا هستند، نیاز یا اجبار زیادی برای نظافت و یا انجام عادات خود در مورد نظافت کردن دارند تا در نتیجه احساس کنترل داشته باشند. زمانی که آن‌ها نمی‌توانند به این کارها ادامه داده و پا به پای آنها حرکت نمایند، احساس می‌کنند که زندگیشان در حال متلاشی شدن است. در این صورت آنها احساس اضطراب و ناراحتی می‌کنند. فردی که وسواس نظافت خانه دارد در صورتی که به وسواس خود عمل نکند دچار ناراحتی و اضطراب است، ولی یک فرد تمیز درک می‌کند که ممکن است در جایی نتواند آنقدرها تمیز باشد و از این موضوع احساس تشویش نمی‌کند و با آن کنار آمده و تمیزی موضوع اصلی ذهن او نمی‌شود و می تواند به سایر فعالیت‌ها بپردازد. به‌طور مثال، فرد وسواسی نمی تواند میهمان دعوت کند، زیرا هر دم نگران تمیزی خانه می‌باشد، ولکن فرد تمیز می تواند درک کند که ممکن است میهمان قسمت‌هایی از خانه را کثیف کنند و او تا زمان خروج آنها احساس اضطراب و ناراحتی نمی‌کند، بلکه می‌تواند از در کنار آنها بودن لذت ببرد.

خبر خوب این است که کمک برای آن دسته از افرادی که با OCD مبارزه می­‌کنند وجود دارد. اثربخشی «رفتار درمانی شناختی»، برای بررسی و رسیدگی کردن به آن افرادی که در خود نظافت بیش از اندازه را احساس می‌نمایند، به خوبی اثبات و تایید شده ‌است. اگر با چنین اجباری در حال کش‌مکش هستید، حتما از یک درمانگر متخصص کمک بگیرید. شما می‌­توانید برای خلاصی از شر این مورد با ما تماس گرفته تا کمک‌­های فوری و لازم را دریافت نمایید. شما مجبور نیستید که به کش مکش و مبارزه با چنین اجباری ادامه دهید.

منبع:

https://www.healthline.com/

اشتراک گذاری

نویسنده : گروه ترجمه وبسایت تخصصی روانشناسی

درباره مدیریت سایت

پاسخ بدهید

ایمیلتان منتشر نمیشوذفیلدهای الزامی علامت دار شده اند *

*

x

حتما ببینید

اختلال شخصیت وسواسی اجباری

اختلال شخصیت وسواسی اجباری چیست؟

تفاوت اختلال شخصیت وسواسی اجباری با وسواس فکری و عملی شخصیت عبارت است از الگوهای رفتاری مشخص و ثابت که به‌واسطه آن فرد دنیا، دیگران ...