تسهیل اجتماعی- سایت روانشناسی دکتر کامیار سنایی

تسهیل اجتماعی

Author : Psychological Website

تسهیل اجتماعی را می‌توان به عنوان «بوجود آمدن بهبود عملکرد، در شرایط حضور دیگران» تعریف کرد. دو نوع تسهیل اجتماعی وجود دارد: اثر همکاری و اثر مخاطب. مطالعات در زمینه­‌ی تسهیل اجتماعی به این معنی است که بخش­‌های خاصی از رفتار یک فرد تحت‌تأثیر حضور واقعی، تصوری یا ضمنی دیگران قرار می­‌گیرند. شاید نخستین آزمون آزمایشگاهی روانشناسی اجتماعی در این زمینه، توسط نورمن تریپلت در سال ۱۸۹۸ انجام شده باشد.

او در تحقیق خود در مورد سوابق سرعت دوچرخه‌سواران، متوجه شد که مسابقه در برابر سایر افراد، نه در برابر خود به تنهایی، سرعت دوچرخه‌سواران را افزایش می‌دهد. او این کار را با استفاده از کودکان و چرخ­‌های قلاب ماهیگیری در شرایط آزمایشگاهی انجام داد.

دو وضعیت وجود داشت: یا کودک کاملاً به تنهایی کار می­‌کرد و یا اینکه دو کودک به‌طور همزمان باید کار مورد نظر را انجام می­‌دادند. وظیفه­‌ی آنها این بود که توسط چرخ قلاب ماهیگیری، مقدار مشخصی از نخ ماهیگیری را جمع کنند. تریپلت گزارش می‌دهد که بسیاری از کودکان در حضور شریکی که او نیز همین کار را انجام می‌دهد، سریعتر کار می‌کنند. آزمایش تریپلت اثرات همکاری را نشان می‌دهد. همکاری پدیده‌ای است که به موجب آن افزایش عملکرد یک وظیفه، تنها با حضور دیگران به‌وقوع می‌پیوندند.

اگر شما متوجه شده‌­اید که در یک کتابخانه به خوبی کار می­‌کنید، الویت کار بعدی شما می­‌تواند در خانه باشد، زیرا به همان اندازه ساکت است و این همان اثر همکاری است که در حالت عملیاتی خود را نشان می‌­دهد.

مطالعه­‌ی دیگری که اثر همکاری را نشان داد، مطالعه­‌ی چن (۱۹۳۷) بود. او مشاهده کرد که مورچه­‌های کارگر در صورتی که در کنار سایر مورچه­‌ها مشغول به کار باشند، سه برابر بیشتر از حالتی که به تنهایی کار کنند زمین را حفر می‌­کردند. همچنین در بررسی دیگری که از سوی یاش، پلات و داربی (۱۹۶۷) صورت گرفت، پی برده شد که حیوانات در حضور حیوانات هم­نوع خود، مقدار بیشتری از غذای موجود را می­‌خورند.

تسهیل اجتماعی نه تنها در حضور یک همکار، بلکه در حضور تماشاگر یا مخاطبی غیرفعال نیز دیده می‌­شود. این امر شگفت‌آور با عنوان اثر مخاطب شناخته شده است. داشیل (۱۹۳۵) دریافت که حضور یک مخاطب با افزایش ساده­­ی کارهای موفقیت آمیز، باعث بهبود عملکردهای افراد می‌شود. تراویس (۱۹۲۵) نیز به این موضوع پی برد که افرادی که به خوبی در یک کار مربوط به حوزه­‌ی روان حرکتی (دستگاه پیروى سنج چرخان) آموزش دیده­‌اند، در مقابل تماشاگران و یا ناظران بهتر ظاهر می­‌شوند.

با این حال، پسین (۱۹۳۳) اثر مخالف یا متقابل مخاطب (حالت منفی) را یافت. این مورد بدین معنی است که چنانچه فرد بخواهد لیستی از کلمات بی­‌معنی را به تنهایی یاد بگیرد، کوشش کمتری را به کار خواهد بست اما در زمانی که مخاطبی در مقابل او قرار دارد این کوشش بیشتر خواهد شد.

به نظر می رسد که میزان تسهیل یا مهار اجتماعی بستگی به ماهیت تعامل بین وظیفه و عمل کننده دارد. در برخی از موارد، حضور بازیگران یا مخاطبان کیفیت عملکرد را بهبود بخشید (Dashiell 1935) اما در دیگران باعث کاهش کیفیت یا خرابی کار آنها می­‌شود (هرچند ممکن است از لحاظ کمیتی آنرا افزایش دهد).

طبق نظر کوترل (۱۹۶۸)، صِرف حضور افراد برای روی دادن تسهیل اجتماعی اهمیت ندارد، بلکه این هراس و دلهره از ارزیابی آنها است که حائر اهمیت است. ما می‌دانیم که تأیید و عدم تایید اغلب به ارزیابی دیگران وابسته است و به این ترتیب حضور دیگران سبب برانگیخته شدن اضطراب و دلهره­‌ی مورد ارزیابی قرار گرفتن از جانب دیگران می­‌شود.

منبع:

https://www.simplypsychology.org/

اشتراک گذاری

نویسنده : گروه وب سایت تخصصی روانشناسی، آبان ۹۷.

درباره مدیریت سایت

پاسخ بدهید

ایمیلتان منتشر نمیشوذفیلدهای الزامی علامت دار شده اند *

*

x

حتما ببینید

تعصب و تبعیض- سایت روانشناسی دکتر کامیار سنایی

تعصب و تبعیض

تعصب یک نگرش غیرمنصفانه یا نادرست (معمولاً منفی) نسبت به یک فرد است که صرفاً بر اساس عضویت افراد در یک گروه اجتماعی استوار است. ...