درک دیدگاه کودک- سایت تخصصی روانشناسی دکتر کامیار سنایی

با چشمان کودک نگریستن

Author : Dr. Kamyar Sanaie

با چشمان کودک خود به دنیا بنگرید

در فرزندپروری نامشروط، آموزش «درک دیدگاه دیگری» به این خاطر است که می‌خواهیم با کودک خود ارتباط برقرار کنیم، در عین حال ضروری است که بتوانیم دیدگاه کودک خود را نیز درک کنیم.

همچنین می‌توانیم به کودک خود کمک کنیم تا یاد بگیرد نظرات اشخاص دیگر را درک کند، اما به عنوان والد اولیت ما باید این باشد که بتوانیم مسائل را از دیدگاه کودک ببینیم. این تنها یک مدل مهارت نیست! بلکه یک جزء اساسی فرزندپروری خوب است.

«درک دیدگاه دیگری» مخرج مشترک بسیاری از چیزهای متفاوتی است که در کتاب «فرزندپروری بدون شرط» بیان شد. برای مثال، تنبیه کردن در صورتی‌که از چشمان فرد تنبیه شده نگاه کنیم، برای ما بسیار واضح می‌شود. به همین ترتیب تاثیر جبهه‌ی متحدی که پدر و مادر در مقابل کودک شکل می‌دهند، یا تقویت مثبت برای رفتارهایی که ما را خرسند می‌سازد را نیز می‌توان به همین ترتیب از دید کودک به نظاره نشست.

اگر تصور کنیم که این چیزها از چشم کودک چگونه به نظر می‌رسند، تاثیرات منفی آن دیگر ما را شوکه نخواهند کرد!

ما همیشه در حال آموزش به کودکانمان هستیم، اما برای آنکه بفهمیم در حال آموزش چه چیزی هستیم، درک دیدگاه کودک به ما کمک می‌کند. بر اساس تحقیقات انجام شده، باید به خاطر داشت کودک بر اساس پیامی که دریافت می‌کند (و نه پیامی که ما قصد داریم بفرستیم!) اثرات رفتار ما را پیش‌بینی می‌کند.

درک دیدگاه کودک- تصویر ۱- سایت تخصصی روانشناسی دکتر کامیار سنایی

بنابراین آنچه مهم است این است که آیا کودکان احساس عشق بدون شرط می‌کنند؟ آیا باور دارند که خودشان می‌توانند تصمیم بگیرند و …؟

اجازه بدهید یک مثال ملموس ارایه کنم. ممکن است وقتی به نوجوانمان که دیر به خانه آمده است می‌گوییم شام را از دست داده است، نیتمان کاملاً خیر باشد. ما فکر می‌کنیم درسی که می‌دهیم عبارت است از: «دفعه‌ی بعد احتمالاً سریعتر خواهی بود و حواست بیشتر جمع خواهد شد.»

اما احتمالاً آنچه کودک می‌شنود این است: «آنها اصلاً توجهی به این ندارند که دلیل این اتفاق چیست. تنها دو دقیقه طول می‌کشد که شامم دوباره گرم شود، اما آنها ترجیح می‌دهند من گشنه بمانم. مشخص است که برای آنها قوانین احمقانه‌شان مهم‌تر است تا خوبی و خوشبختی من. آیا این به دلیل آن نیست که من ارزش مراقبت شدن ندارم؟».

«درک دیدگاه دیگری» به والدین کمک می‌کند تا درباره‌ی نیازهای کودکان خود آگاهی بیشتری کسب کنند. پژوهشگران دریافته‌اند والدینی که این گونه عمل می‌کنند، احتمال کمتری دارد که روابط خود را بر مبنای کنترلگری و تنبیه بنا کنند.

طبق تحقیقاتی که در سه کشور مختلف و بین کودکان دو تا پانزده سال انجام شد، تایید شد که تلاش برای دیدن قضایا از چشم کودک به والدین بسیار کمک می‌کند. این کار در واقع از سه جنبه مفید است:

مطالعه کنید:  شیوه های فرزند پروری در نظریه بامریند

۱- درک دیدگاه کودک به ما کمک می‌کند تا بفهمیم واقعاً چه خبر است

بالاخص وقتی که کودک نمی‌تواند یا نمی‌خواهد انگیزه‌اش را برای ما توضیح دهد. بنابراین احتمال دارد فرض اشتباهی در ذهن بپرورانیم و بر آن اساس کودک را تنبیه کنیم. ما نیاز داریم اطلاعاتی کسب کنیم که به ما کمک می‌کند به عمق برویم و تنها به رفتار واکنش نشان ندهیم. در این صورت می‌توانیم روشی برای رسیدن به معانی عمیق‌تر و مسائل اساسی پیدا کنیم.

۲- درک دیدگاه کودک ما را در مقابل خلقیات کودک صبورتر می‌سازد.

وقتی که ما دنیا را از نگاه کودک می‌بینیم، احتمال بیشتری دارد نسبت به زمانی که تنها از بیرون به تماشا نشسته‌ایم با احترام و مهربانی پاسخ گوییم. این امر به نوبه‌ی خود به کودک کمک می‌کند تا احساس بهتری نسبت به خود داشته باشد و در کنار ما احساس امنیت، تعلق و ارزش کند.

۳- غیاب «درک دیدگاه کودک» از سوی والدین اشکال متفاوتی به خود می‌گیرد.

در نگران‌کننده‌ترین حالت آن، والدین هیچگونه توجهی به احساسات کودک نمی‌کنند و تلاش می‌کنند تا تجربه‌ی خود را بر کودک تحمیل کنند (من سردم است، برو کاپشنت را بپوش).

درک دیدگاه کودک- تصویر ۲- سایت تخصصی روانشناسی دکتر کامیار سنایی

موارد شایع‌تر آن است که ما درک نمی‌کنیم چقدر دنیای آنها و نگرانی‌های آنها متفاوت از ماست. وقتی دخترم ۵ ساله بود، یک روز با شرح و بسط بسیار برای من توضیح داد که اگر برای جشن هالووین (که هنوز چند ماه به آن مانده بود) روپوش بلند با کلاه بپوشد، امکان دارد نتواند از سوراخ دو چشم آن تشخیص دهد چه نوع شیرینی‌ای برمی‌دارد و به همین دلیل ممکن است اشتباهاً شیرینی که دوست ندارد، بخورد.

به هیچ‌وجه نباید به کودک بگوییم که اضطرابش احمقانه است، به خصوص زمانی که در حال گریه کردن است. در نظر ما کودکان اغلب بر سر چیزهای بی‌اهمیت گریه سر می‌دهند، اما برای آنها به هیچ‌وجه بی‌اهمیت نیست: آنچه کودک ما را به طغیان می‌کشاند، دارای اهمیت بسیاری است.

ما از طغیان کودک احساس خشم می‌کنیم و اگر در جمع باشیم احساس شرم می‌کنیم، اما فراموش می‌کنیم کودک در حال گذراندن تجربه‌ی دردناکی است و به دنبال آزار و اذیت نیست.

بله، پدر و مادر بودن بسیار دشوار است، اما کودک بودن دشوارتر است!

 

برگرفته از کتاب فرزندپروری بدون شرط، نویسنده الفی کهن، مترجم دکتر کامیار سنایی.

برای امتیاز به این نوشته کلیک کنید!
[کل: 2 میانگین: 5]
اشتراک گذاری

نویسنده : دکتر کامیار سنایی، مهر ۹۹.

پاسخ بدهید

ایمیلتان منتشر نمیشوذفیلدهای الزامی علامت دار شده اند *

*

x

حتما ببینید

فرزند پروری بدون شرط

شیوه‌های فرزند پروری بدون شرط

فرزند پروری بدون شرط اصطلاحی است که اخیراً بیشتر از زبان پرورشکاران و بالینگران می‌شنویم. زمانی‌که از والدین می‌پرسم اهداف ...

انجمن پرسش و پاسخ کلیک کنید
+
اولین قرار داد ملاقات