روانشناسی

تعیین هدف در زندگی

نکاتی در مورد تعیین هدف و برنامه‌ریزی در زندگی

پیشنهادهایی مفید در مورد رشد شخصی

روش‌های زیادی برای کار در زمینه رشد و پیشرفت شخصی وجود دارد، اما تعیین هدف خاص برای رشد شخصی می‌تواند احتمال موفقیت شما را افزایش دهد.

وقتی زندگی موانعی در سر راه شما ایجاد می‌کند، مانند اغلب مواقع، داشتن هدفی که شامل دغدغه‌های اصلی برای زندگیتان است، به شما در تنظیم مجدد، پیوستگی تعهدتان به هدف و شارژ مجدد روحیه شما کمک می‌کند.

همچنین هدف شما به شما انگیزه می‌دهد تا متمرکز بمانید و برنامه‌های خود را دنبال کنید.

تعیین اهداف گاهی اوقات می‌تواند یک وظیفه دلهره‌آور باشد. به همین دلیل داشتن یک نقشه راه برای راهنمایی شما در طول رسیدن به آن مفید است.

نظریه هدف‌گذاری

نظیر سایر نظریه‌های روانشناسی، نظریه تعیین هدف با ایده‌های دکتر ادوین لاک، اولین‌بار در مقاله‌ای با نام به‌سوی نظریه انگیزه، آغاز شد. در آن مقاله، وی نیاز داشتن اهداف مشخصی را توضیح داد که با بازبینی و بررسی پیشرفت منظم به چالش کشیده و کنترل می‌شوند.

لاک به همراه دکتر گری لاتام پنج اصل تعیین هدف موثر را ارائه دادند. این اصول که شامل خاص بودن، قابل اندازه‌گیری بودن، قابل دستیابی، مربوط و با زمانبندی دقیق است، مولفه‌های ضروری هنگام تعیین هدف، تلاش برای رسیدن و در آخر دستیابی به آن هستند.

این اهداف که به صورت مخفف آنها را SMART نیز می‌نامیم در مقاله‌ای با عنوان تعیین هدف، در همین سایت مورد بررسی کامل قرار گرفته‌اند.

علاوه بر این، تحقیق انجام شده توسط استاد روانشناس، دکتر گیل ماتیوز، به ارتباط بین نوشتن اهداف و موفقیت‌های نهایی و نه صرفاً تنظیم و نگه داشتن آنها در ذهن شما اشاره دارد.

چقدر انگیزه دارید؟

اگر قبلاً هدفی را تعیین کرده‌اید و قبل از دیدن هر نتیجه‌ای آن را رها کرده‌اید، پس به خوبی می‌دانید که ایجاد یک تغییر به چیزی بیش از اراده نیاز دارد.

کاترین جکسون، روانشناس می‌گوید: تعیین و دستیابی به اهداف نیاز به انگیزه، تفکر در برنامه و راه‌هایی جایگزین برای حرکت در چالش‌های احتمالی پیش رو دارد.

طبق تعیین انجمن روانشناسی آمریکا (APA)، تحقیقات نشان می‌دهد دستیابی به اهداف سه عامل دارد:

  • انگیزه برای تغییر
  • تمایل به نظارت بر رفتار
  • اراده برای تحقق آن

هر سه اینها در اهداف SMART جایگاه دارند.

تعیین هدف کنید

شما می‌توانید در هر بخشی از زندگی خود اهدافی تعیین کنید. برخی از زمینه‌های متداول شامل بهداشت، شغل، امور مالی و تحصیلات است. این دسته‌های گسترده‌تر زمینه را برای اهداف کوچکتر شما در سال، یا به صورت ماهیانه و روزانه فراهم می‌کند.

اگرچه برخی از اهداف شما ممکن است در این مقوله‌ها قرار گیرند، اما مهم است که تشخیص دهید اهداف توسعه فردی شما شامل مواردی مانند یادگیری یک هنر یا مهارت جدید، یادگیری یک حرفه جدید یا گسترش دایره ارتباطی در جامعه می‌شوند. لازم نیست خود را به بارزترین قسمت‌های زندگی خود محدود کنید.

کمی وقت بگذارید و به احساسات و علایق خود فکر کنید. در مورد برخی از ایده‌های پیرامون چیزهایی که شما را به هیجان می‌آورند، ایده‌پردازی کنید. دوباره فکر کنید و سعی کنید کاری را که همیشه می‌خواستید انجام دهید شناسایی کنید. چیزهایی که ترس از ناشناخته‌ها (یا ترس از شکست) مانع از خطر کردن شما شده است.

ایده‌هایی که از بارش‌های فکریتان تولید می‌کنید مانند سرنخ‌هایی هستند که می‌توانند به شما کمک کنند تا تمرکز خود را افزایش داده و اهداف مشخص‌تری را تعیین کنید.

از خود بپرسید چرا

قدم بعدی که می‌خواهید بردارید این است که از خود بپرسید «چرا» این هدف برای شما مهم است.

مثلا اگر می‌خواهید دوره دانشگاه خود را به پایان برسانید، تعیین اهداف کوچکتر که حول «چرا» می‌چرخند به شما کمک می‌کند تا سریعتر به آنجا برسید. برای تعریف دلیل خود این سه سوال را از خود بپرسید:

  • چرا گرفتن مدرک برای من مهم است؟
  • چرا آن دلیل مهم است؟
  • چرا من به شدت به آن دلیل احساس تعهد می‌کنم؟

وقتی ایده‌های اصلیتان را از پس این «چرا» ها پیدا کردید، وقت آن است که یک ارزیابی شخصی دیگر انجام دهید.

اگر مثلا برای گرفتن مدرک از دانشگاه تحصیل کرده باشید و اگر تشخیص داده‌اید پایان تحصیلات هدف اصلی شماست، قبل از استفاده از استراتژی SMART برای رسیدن به اهداف کوچکتر و قابل دستیابی، پاسخ دادن به سوالات زیر برای تعیین اینکه آیا من واقعاً آماده این تعهد هستم یا نه به شما کمک می‌کنند:

  • آیا از نظر احساسی آماده هستید که متعهد به کاری شوید که از نظر جسمی و احساسی سخت و ناراحت‌کننده باشد؟
  • آیا آماده‌اید در مورد جایی که هستید و جایی که می‌خواهید بروید با خود صادق باشید؟
  • وقت کافی دارید؟ آیا می‌توانید به مواردی که با هدف شما تداخل می‌کنند، «نه» بگویید؟

اکنون که برای روشن شدن دلایل خود دو فعالیت مختلف انجام داده‌اید، اگر انگیزه ایجاد تغییر را دارید، باید کاملاً با خودتان واضح باشد. در این صورت، شما آماده هستید که با روند تعیین هدف پیش بروید.

نکات و استراتژی‌هایی برای رسیدن به اهداف

هدف‌گذاری و تلاش برای رسیدن به هدف به چیزهایی بیشتر از یک تکه کاغذ و مداد نیاز دارد.

همچنین مهارت‌های خاصی وجود دارد که شما باید هنگام هدفگذاری آنها را مدنظر داشته باشید و مهمتر از همه، شما باید بتوانید مراحل رسیدن به هدف خود را برنامه‌ریزی کنید.

مطالعه کنید:  روانشناسی نوجوان ۱۲ تا ۱۵ ساله

هنگامی که برنامه به مرحله اجرا درآمد، این تعهد و تمرکز است که به شما کمک می‌کند تا به سمت نتیجه موردنظر خود حرکت کنید.

اما البته جایی در این میان، انگیزه شخصی و انعطاف‌پذیری نهفته است. در اینجا چند نکته و استراتژی دیگر برای کمک به شما در رسیدن به اهداف خود آورده شده است.

تعیین هدف با لحنی مثبت

هنگام تعیین هدف سعی کنید از وسوسه بیان خواسته خود به روشی منفی جلوگیری کنید.

مثلا به‌جای جمله منفی «من غر نمی‌زنم و شکایت نخواهم کرد.» به تکرار جملات با بار مثبتی مانند این بپردازید: «من سه چیز مثبت در مورد روزم پیدا می‌کنم و آنها را قبل از خواب می‌نویسم.»

بر روند کار تمرکز کنید، نه بر نتیجه

این مورد یکی از دشوارترین قسمت‌ها در تعیین و دستیابی به اهداف است. به‌خاطر ماهیت هدف‌گذاری معمولا شخص با در نظر گرفتن و تصور نتیجه کار قدم‌های ابتدایی را برمی‌دارد. اما در واقع آنچه اهمیت دارد مراحلی است که شما باید برای رسیدن به هدف طی کنید.

مثلا نتیجه‌ای که می‌خواهید از دست دادن ۱۰ کیلو از وزن بدنتان است. خوب! این یک هدف است. اما در طی روند کار برای رسیدن به این هدف، متوجه می‌شوید که بدن شما بعد از کم کردن ۵ کیلو احساس راحتی زیادی دارد.

آیا در رسیدن به این هدف شکست خورده‌اید؟ اگر هدف خود را مانند یک پروسه ببینید خیر. شما مسیری را پیموده‌اید و به آنچه می‌خواستید رسیده‌اید.

با خودتان قرارداد ببندید

پس از آماده شدن، چه در مرحله آماده‌سازی و چه در مرحله اقدام توصیه می‌شود برای موفقیت با خود قرارداد ببندید.

افکار قدیمی را پاک کنید تا جایی برای فکرهای جدید ایجاد شود

برای شروع بهتر است در آنچه تاکنون به دست آورده‌اید تأمل کنید و خود را ببخشید و از آنچه اتفاق نیفتاده است پشیمان نشوید.

در حالی که مشغول پاک کردن شلوغی و آشفتگی ذهن خود هستید، فکر بدی نیست که در مورد خانه و فضای کار خود نیز همین کار را انجام دهید.

آنچه می‌خواهید را تجسم کنید

تجسم و تمرینات ذهنی باعث تحریک بسیاری از شبکه‌های عصبی مشابهی می‌شود که اهداف مغز را به بدن متصل می‌کنند.

بنابراین، قبل از شروع به تعیین اهداف، کمی وقت بگذارید تا افکار خود را به درستی آموزش دهید. این مورد به شما کمک می‌کند تا به‌طور هدفمند و عمدی اهداف خود را عملی کنید.

یک برنامه خاص تنظیم کنید

اهداف خود و مراحلی را که برای تحقق آنها نیاز دارید ذکر کنید. سپس این مراحل را به مراحل کوچک قابل دستیابی با مهلت واقع‌بینانه تقسیم کنید.

این روند زمانی راحت‌تر است که شما قبل از شروع هر هفته وقت بگذارید و چیزهای خاصی را که می‌خواهید در هفته بعد انجام دهید بنویسید که شما را به هدف نزدیکتر می‌کند.

به دنبال پشتیبانی باشید

جستجوی حمایت از عزیزان می‌تواند به اطمینان و پاسخگو بودن شما در قبال اهدافتان کمک کند.

برنامه‌های خود را به چند نفر از دوستان یا اعضای خانواده خود بگویید تا آنها بتوانند شما را تشویق کنند و در صورت لزوم بازخورد را برای کمک به شما در جهت رسیدن به هدف خود ارائه دهند.

اهداف را قابل مشاهده کنید

ایده خوبی است که اهدافتان را با گام‌ها و مهلت تعیین‌شده در مکانی قرار دهید که بتوانید اغلب آن‌را ببینید.

دیدن اهداف و مراحلی که باید انجام‌دهید، انگیزه و ثبات شما را برای ادامه‌کار درجهت رسیدن به آن حفظ می‌کند.

بهتر است به صورت هفتگی یا بهتر از آن روزانه به اهداف و گام‌های رسیدن به آن نگاه کنید.

به خودتان جایزه بدهید

همانطور که مراحل خود را به‌سمت هدف خود طی می‌کنید، در این راه حتما به خودتان پاداش دهید.

پاداش باید ساده، ثابت و به دست آوردن آن آسان و سالم باشد.

مثلا ممکن است در پایان یک روز کاری سخت یا بعد از انجام مرحله خاصی در برنامه تغییر خود، با پیاده‌روی طولانی به همراه یک دوست به خود جایزه دهید.

اهداف خود را مرور و ارزیابی مجدد کنید

آخرین نکته قبل از اینکه مشغول تعیین اهداف خود شوید این است که به یاد داشته باشید قصد دارید چندین بار قبل از رسیدن به اهداف خود آنها را مرور کرده و دوباره ارزیابی کنید به‌خصوص اگر اهدافتان پیچیده و بلندمدت است.

می‌توانید این موارد را به صورت هفتگی، دو هفته‌ای، ماهانه یا دو ماهانه تنظیم کنید، اما یک بررسی سریع برای تمرکز شما بر هدف خود و بررسی پیشرفت شما مفید است.

این بررسی به معیارهایی که تعیین می‌کنید و مدت زمانی که برای رسیدن به هدفتان به خود فرصت داده‌اید بستگی‌دارد.

صرف‌نظر از اینکه هرچند وقت یک‌بار برای انجام این بررسی وقت می‌گذارید، مهمترین نکته این است که ارزیابی کنید آیا اهداف شما و مراحلی که برمی‌دارید هنوز مرتبط و واقع‌بینانه هستند یا خیر.

این «قرار ملاقات با اهداف» همچنین به شما این امکان را می‌دهد که پیشرفت خود را کنترل کنید. ناگفته نماند، این جلسات مرور فرصتی را برای شما ایجاد می‌کند تا از موفقیت‌هایی که کسب کرده‌اید، که هردو در این فرایند بسیارمهم هستند، آگاه شوید و برایشان جشن بگیرید.

منبع:

https://www.verywellmind.com/tips-for-goal-setting-self-improvement-4688587

برای امتیاز به این نوشته کلیک کنید!
[کل: ۱ میانگین: ۵]

نوشته های مشابه

۲ دیدگاه

  1. عرض ادب. گاها با رعایت این اصول باز هم انگیزه لازم برای ادامه این روند وجود ندارد و کار نصفه و نیمه رها میشه! در این صورت راه حل چیه؟

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

همچنین ببینید
بستن
دکمه بازگشت به بالا